Şirket türleri ve Türkiye'de şirket kurma yöntemleri

• Türkiye'deki Şirket Türleri

  • 1. Anonim Şirketler S.A

  • 2. Kolektif Şirketler

  • 3. Sınırsız Sorumluluklu Şirketler

  • 4. Limited Şirketler

• Türkiye'de Şirket Kuruluş İşlemleri

  • Türkiye'de Şirket Kurmak İçin Gerekli Belgeler

  • Türkiye'de Şirket Kurma Adımları

  • Türk Şirketlerinde Çalışanlar İçin Çalışma İzni ve Sağlık Sigortası

Türkiye'deki Şirket Türleri

Türkiye'de dört ana şirket türü bulunmaktadır:

1. Anonim Şirketler S.A

Bu şirket türünde, şirket sermayesi paylara bölünmüş olup, pay sahipleri/ortaklar arasında dağıtılır. Ortakların sorumluluğu, şirkete koydukları sermaye payları ile sınırlıdır.

Kurucu ortak sayısı en az beş kişi veya tüzel kişi olmalı ve sermaye miktarı en az 50.000 Türk Lirası/ yaklaşık 9.000 Dolar olmalıdır. Bu miktarın dörtte biri şirket tescilinden önce ödenir.

Anonim şirketler, Türk yasalarının izin verdiği her türlü ticari veya endüstriyel faaliyeti gerçekleştirebilir. Ancak bazı faaliyetler için Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'ndan özel izin gerekmektedir.

Bu şirketlerde yönetim kurulu ve denetim kurulu bulunur.

2. Kolektif Şirketler

Bu tür şirketler, belirli bir ticari işletmeyi belirli bir ticaret unvanı altında yürütmek amacıyla kurulur. Tüm ortakların sorumluluğu sınırlıdır. Asgari sermaye şartı yoktur.

Tüm ortakların gerçek kişi olması gerekmektedir. Ortakların hak ve yükümlülükleri ana sözleşme ile belirlenir.

3. Sınırsız Sorumluluklu Şirketler

Bu tür şirketler için ruhsat almak genellikle zordur; çünkü şartları ve ruhsat veren idari makamlar farklılık gösterir. Bunlar arasında bankalar, özel finans kuruluşları, sigorta şirketleri, finansal kiralama şirketleri, alacak tahsilat şirketleri, holdingler, döviz büroları ve depo depolama ile ilgili şirketler yer alır.

4. Limited Şirketler

Bu şirket türü, küçük ve orta ölçekli girişimciler için idealdir. En az bir, en fazla elli ortak ile kurulabilir. Bu tür bir şirketin kuruluş maliyeti oldukça uygundur. Asgari sermaye 10.000 Türk Lirası/ yaklaşık 2.000 Amerikan Doları'nın altındadır. İki ortaklı ise asgari sermaye 12.500 Türk Lirası olmalıdır.

Limited şirketler, bankacılık, sigorta ve döviz işlemleri gibi alanlarda faaliyet gösteremez. Şirketi iki organ yönetir: müdürler ve yönetim kurulu. Şirket hisseleri satılamaz veya halka arz edilemez. Ortaklar, şirketin genel borçları ve vergilerinden sorumludur.

Ortakların sorumluluğu, şirkete koydukları sermaye payı ile sınırlıdır.

Çoğu yatırımcı ve küçük/orta ölçekli girişimci bu şirket türünü tercih etmektedir.

Burada Türkiye'de limited şirket kurmanın genel adımlarını açıklayacağız.

Türkiye'de Şirket Kuruluş İşlemleri

Türkiye'de limited şirket kurmak için bir kişi veya bir tüzel kişi yeterlidir. Bu şirket yabancılar tarafından da yönetilebilir (çalışma izni alınarak) ve şirketin tamamı yabancılara ait olabilir.

Imtilak Gayrimenkul şirketi olarak, Türkiye'de yeni bir şirket kurmak isteyenlere, şirketin kuruluşunu ana dilini bilen deneyimli bir avukatın takip etmesini tavsiye ediyoruz. Ayrıca, şirketin mali işlerini takip edecek güvenilir bir muhasebeci istihdam edilmesini öneriyoruz. Çünkü yeminli mali müşavir, Türk devleti nezdinde şirketi temsil eden yetkili kişidir. Görevi, şirketin faturalarını, giderlerini ve alımlarını alıp, bunları devlet dairelerinde kayda geçirmektir. Yeminli mali müşavir bulundurmak, resmi işlemler için zorunludur.

Şirket kuruluşu çok fazla zaman ve çaba gerektirmez; bir hafta veya daha kısa sürede yeni bir şirket kurulabilir.

Türkiye'de Şirket Kurmak İçin Gerekli Belgeler

Zahmetli bürokrasiden uzak bir şekilde, yeni yatırımcı gerekli belgeleri kolayca temin edebilir. Bunlar şunlardır:

1. Pasaportun noter onaylı ve Türkçeye çevrilmiş bir fotokopisi (geçerlilik süresi en az 6 ay olmalı) ve Türkiye'ye giriş damgası bulunmalıdır.

2. Vergi numarası belgesi ("vergi numarası") herhangi bir vergi dairesinden kolayca alınabilir.

3. Üç adet vesikalık fotoğraf.

Türkiye'de Şirket Kurma Adımları

1. Şirket kuruluşu için ana sözleşmenin hazırlanması ve noter onayı ile birlikte şirket adresinin bildirilmesi.

2. Sermayenin %25'inin bankaya yatırılması. Türk yasalarındaki asgari sermaye tutarından daha yüksek bir sermaye ile kurulması tavsiye edilir. Çünkü Türk yasalarına göre şirketlere sağlanan bazı ayrıcalıklar sermaye miktarına bağlıdır. En az 100.000 TL veya daha fazla sermaye ile kurulması, şirket sahipleri ve çalışanları için çalışma izni/oturma izni gibi avantajlar sağlar.

Şirket kuruluş aşamasında sermayenin Türk bankalarından birine yatırılması zorunlu değildir; ancak çalışma izni/ Türkiye'de çalışma izni başvurusu öncesinde veya kuruluş tarihinden itibaren iki yıl içinde bu tutarın yatırılması gerekir.

Sermaye, şirket adına açılacak özel bir banka hesabına yatırılır ve banka tarafından sermaye yatırıldığına dair bir dekont verilir. Ardından şirket işlemleri yürütülür, ticaret odasından onay alınır, tapu kaydı ve diğer işlemler tamamlanır.

3. Ana sözleşmenin aslı ve noter onaylı iki kopyasının ticaret sicil müdürlüğüne, noter onay tarihinden itibaren 15 gün içinde sunulması gerekir.

4. Limited şirketler, Türk Ticaret Kanunu'nun 279. maddesine uygun olmalıdır.

Şirket adresi ana sözleşmede açıkça belirtilmeli ve kuruluş sözleşmesi Ticaret Sicil Gazetesi'nde yayımlanacaktır.

Şirket, Ticaret Sicil Müdürlüğü'nde kurulduktan sonra, yerel vergi dairesine kaydolması gerekir. Vergi levhası alınır ve işyerinde görünür şekilde asılır. Vergi dairesi memuru birkaç gün içinde şirketi ziyaret ederek bilgiler ve vergi levhasını kontrol eder.

Türk Şirketlerinde Çalışanlar İçin Çalışma İzni ve Sağlık Sigortası

Yukarıdaki adımlara göre şirketin resmi kaydı tamamlandıktan sonra, ticaret sicil müdürlüğü şirketin kuruluşunu Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na bildirir. Böylece tüm çalışanlar ve yöneticiler "Sosyal Güvenlik Kurumu"na kaydedilmelidir.

Türkiye'de şirketlerde çalışan tüm personel için sosyal güvenlik ve emeklilik sigortası zorunludur. Şirket, her çalışan için düzenli olarak sigorta primi ödemelidir. Sigorta primi yaklaşık aylık 750 TL'dir.

Şirket muhasebecisi, çalışanlara ait tüm resmi evrakları hazırlar ve sigorta ödemelerini gerçekleştirir. Herhangi bir nedenle sigorta ödenmezse, şirketin kurulduğu ilk günden itibaren (işe başlama tarihi) tüm birikmiş borçlar ödenmelidir. Ayrıca, sigorta primlerinin geç ödenmesi durumunda ek vergi ve ceza uygulanır.

Böylece ticari bir şirketin nasıl kurulacağı hakkında genel bir bilgi sunmuş olduk. Yatırımcıların yeni bir projeye başlarken sürecin karmaşık olmaması için uzman bir avukat veya danışmanlık ofisinden destek almalarını öneriyoruz.

Diğer önemli bilgiler ve konular, göz atın:

• Türkiye'de yatırım şartları: Hükümet yabancı yatırımları destekliyor mu?

• Türkiye'de taksitle daire almak: Şartlar ve önemli hukuki hususlar.

• Türkiye'de tarımsal yatırım: Avantajları ve şartları nelerdir?

Düzenleyen: Imtilak Gayrimenkul©